Σκιώδη Παραλειπόμενα

του
Κώστα Βουλαζέρη

Αρχείο | RSS Feed

Αναζήτηση Μυστηριακές ΟντότητεςΠαλιά Ελληνικά Εξώφυλλα

Τυχαία

Μια στιγμή...
13 / 2 / 2019

Πριν από κάποια χρόνια, σε μια διαφήμιση σε ένα περιοδικό, έγραφαν για ένα βιβλίο ότι έχει πουλήσει 100.000 αντίτυπα στην Ελλάδα. Όχι, δεν κάνω πλάκα. Έγραφαν όντως εκατό χιλιάδες γαμημένα αντίτυπα. Και ήταν ένα μεταφρασμένο βιβλίο φαντασίας. (Περισσότερα δεν λέω, για ευνόητους λόγους. Δεν θέλω κανείς να νομίσει ότι προσπαθώ να δυσφημίσω άτομα ή εκδόσεις. Κι εξάλλου ο σκοπός μου δεν είναι αυτός· είναι απλά να καυτηριάσω νοοτροπίες που θεωρώ τελείως λάθος.)

Εντάξει τώρα. Αν ένα βιβλίο φαντασίας πουλήσει στο εξωτερικό, στη διεθνή αγορά, 100.000 αντίτυπα θεωρείται πως έχει κάνει σοβαρή επιτυχία. Στην Ελλάδα, πολύ απλά, αυτό είναι αδύνατον. Ακόμα κι αν θεωρήσουμε ότι το συγκεκριμένο βιβλίο ήταν ψιλογνωστό, πάλι αποκλείεται να είχε πουλήσει τόσα αντίτυπα. Άντε να είχε πουλήσει καμιά χιλιάδα, ή δύο· αυτό μπορεί και να το δεχτώ. Περισσότερα; Ούτε με σφαίρες.

Αλλά ο Έλληνας που πουλάει αισθάνεται την ανάγκη να δείξει μεγάλο αριθμό για εντυπωσιάσει. Και ο Έλληνας που αγοράζει αισθάνεται (ίσως) την ανάγκη να δει μεγάλο αριθμό για να εντυπωσιαστεί. Εκτός από όσους ξέρουν λίγο τι γίνεται στην Αγορά, οπότε και απλά θα γελάσουν...

Και πάω στοίχημα πως αυτό δεν συμβαίνει μόνο με τα βιβλία φαντασίας. Συμβαίνει με σχεδόν όλα τα βιβλία. Διατυμπανίζουν στα εξώφυλλα το πόσες εκδόσεις έχουν κάνει. Δύο; Τρεις; Χίλιες-γαμημένες-δεκατρείς; Πόσες, ρε μάστορα; Μίλα – πόσες; Όσες πιο πολλές, τόσο το καλύτερο. Όσες πιο πολλές τραβάει να γράψεις προτού σε πάρουν με τις πέτρες για αγύρτη.

Και, δυστυχώς, ο αγοραστής δεν πολυενδιαφέρεται. Το τρώει το ψέμα και συνεχίζει. (Εγώ προσωπικά έκανα πέντε επιπλέον εκδόσεις μες στον προηγούμενο μήνα, σας το είπα; Ελάτε να πάρετε τώρα, ρε, που το τσιμπάνε κι οι άλλοι! Ελάτε!)

(Κατά τα άλλα: ζήτω η Αθήνα η Πρωτεύουσα του Βιβλίου... όπου τα περισσότερα μεγάλα βιβλιοπωλεία έκλεισαν και, κάνοντας μια βόλτα στο Κέντρο, συναντάς δεκάδες στέκια με παλιά βιβλία και όλο bazaar βιβλίου από τις αποθήκες που έχουν αδειάσει. Όχι πως αυτό δεν έχει το γούστο του. Προσωπικά μ'αρέσει. Αλλά δεν είναι και υγιής οικονομική κατάσταση.)

Στη διεθνή Αγορά – παρότι κι αυτοί έχουν ένα σωρό προβλήματα – δεν βλέπεις και τέτοιο καραγκιοζιλίκι. Μπορεί να γράφουν πόσα αντίτυπα έχουν τυπωθεί αλλά κάπου στα πρώτα φύλλα του βιβλίου, στα ψιλά γράμματα. Στα ψιλά γράμματα. Όχι στο εξώφυλλο με γραμματοσειρά 80pt και bold σαν δεύτερος τίτλος.

Αλλά τι να πεις; Ζεις σε μια χώρα που, αντί να ενθαρρύνεται η δημιουργικότητα και να ανταμείβονται αξιοκρατικά οι δημιουργοί, ποντάρουν οι περισσότεροι στον φτηνό εντυπωσιασμό και τα άτομα (;) ανταμείβονται, συνήθως, βάσει όχι του έργου τους αλλά του πόσο καλά τσουτσέκια είναι.

Είναι να απορείς που μας αρέσουν και τόσο τα κοινωνικά δίκτυα στο Ελλάντα ΝΤΟΤ φακ; Άμα μπορείς να πάρεις 50.000 likes με μια απλή κομπίνα, γιατί να μη δείξεις κι εσύ, βρε αδελφέ, πόσο γαμάτος είσαι; Φτηνό και εντυπωσιακό. Χέσε το "πούλησα 10.000 αντίτυπα" (Πόοοσα; Χαχαχαχαχαχαχα...)· πιάσε το "έχω 10.000 likes". Το δεύτερο τσεκάρεται και πιο δύσκολο αν είναι αλήθεια ή ψέμα, αλλά συνήθως είναι ψέμα ούτως ή άλλως, όπως και το 90% όλων των διαφημιστικών πραγμάτων.

Κάποτε, πρέπει να μάθουμε να δίνουμε σημασία στην ουσία και όχι στις μαλακίες.

 

 

Επίσης . . .

Περί Γραφής: Τελεία και ΟΧΙ Παύλα, Ξανά


Αυτό το άρθρο είναι συνέχεια του προηγούμενου: Τελεία και ΟΧΙ Παύλα. Εν μέρει, μου έδωσε έμπνευση να το γράψω κάποιος που ανέφερε κάτι σε ένα από τα σόσιαλ μύδια. Και λέω εν μέρει γιατί δεν χρειάζομαι ποτέ και πολλή έμπνευση για να γράψω για τη στίξη. Έχω μια σχέση αγάπης-μίσους μαζί της. Ξεκίνησα να γράφω ως τελείως άσχετος με τη στίξη, μην έχοντας ιδέα ποια θα μπορούσε ποτέ να ήταν η χρήση της άνω τελείας: ίσως ακόμα και του κόμματος. Έφτασα σε σημείο να νομίζω ότι έβαζα σωστά τη στίξη, αλλά απλά το νόμιζα μόνο. Και κατέληξα να συμπεράνω πόσο ανόητος είσαι όταν νομίζεις ότι «ξέρεις» τη χρήση της στίξης, και πόσο υποκειμενική μπορεί να είναι η στίξη. Αλλά όχι και στα πάντα. Υπάρχουν κι ορισμένα σταθερά πράγματα. Και υπάρχει και μια κάποια... αισθητική. Ναι, αισθητική.

Έτσι, γράφουμε τώρα συνέχεια του προηγούμενου άρθρου γιατί, πολύ απλά, το θεωρώ ενδιαφέρον να γράψω συνέχεια. Και έχει νόημα. Ακολουθήστε με...

Σχετικά με την παύλα μπορεί να υπάρξει ένα ερώτημα: Γιατί να μην κολλά επάνω στις λέξεις; Να, για παράδειγμα, δες τι γίνεται με όλα τα άλλα σημεία στίξης: κολλάνε επάνω στις λέξεις. Η παύλα γιατί να μην κολλά; Στο πηγάδι κατούρησε;

Το θέμα είναι το εξής: όλα τα άλλα σημεία στίξης (εκτός, ίσως, από το θαυμαστικό) είναι αρκετά παλιά. Η παύλα – εκτός αν κάνω τρομερό λάθος – είναι πιο πρόσφατη. Δεν υπήρχε παλιά. Και, παρότι ουσιαστικά συντακτικό σημείο στίξης (όχι σχολιαστικό, όπως το θαυμαστικό), είναι κάπως ιδιαίτερο, και έχει κατά καιρούς χρησιμοποιηθεί με διάφορους τρόπους. Ακόμα και σαν να ήταν σχολιαστικό!

Η παύλα, σε κάποια κείμενα, μπορεί να βρεθεί να αντικαθιστά μέχρι και την τελεία, ή μπορεί να μπαίνει και μαζί με την τελεία. Ή όπου αλλού μπορείς να διανοηθείς. Πολλοί πιστεύουν, δε, ότι χρησιμοποιείται απλώς για να τονίσει την επόμενη λέξη, ή φράση: ή τη λέξη, ή φράση, που κλείνεται ανάμεσα στις παύλες.

Επικρατεί μια σύγχυση.

Αλλά, στην πραγματικότητα, σύγχυση δεν υφίσταται. Είναι συντακτικό σημείο στίξης, ουσιαστικά, όχι σχολιαστικό.

Όλα τα άλλα σημεία στίξης κολλάνε επάνω στις λέξεις, ναι. Αλλά κολλάνε ανεξαιρέτως (πλην της παρένθεσης) στο τέλος της λέξης, ποτέ στην αρχή. Κόμμα, τελεία, άνω τελεία, ερωτηματικό, θαυμαστικό... τα έχετε δει ποτέ στην αρχή; Πάντα στο τέλος κολλάνε.

Και ρωτάω τώρα: Η παύλα πού κολλάει; Στην αρχή, ή στο τέλος;

[Συνέχισε να διαβάζεις]

 

Επιλογές Οκτωβρίου (21/10)


Sanjulián (τέχνη) & Rudolf Kalvach (παράξενες κάρτες – 1907) & Hannah Flowers (τέχνη) & Το σπίτι που εξαφανίστηκε & Michael Kaluta (τέχνη) & Οι εικονογράφοι του Poe & Η γηραιότερη χελώνα της γης (αθάνατη;) & 221 Camera Obscuras & Infinite Jungle (στον browser σας) & Robin F. Williams (τέχνη) & Rottweilin (τέχνη) & Στα ίχνη των Shonokin (του Manly Wade Wellman) & Κόμιξ με τον Elric (1970) & περισσότερα στο LinX

 

Περί Γραφής: Τελεία και ΟΧΙ παύλα


Σε ελληνικά κείμενα (λογοτεχνικά και μη) είναι αρκετά συχνό να συναντήσουμε το εξής συντακτικό φαινόμενο το οποίο θα δείξω με ένα απλό παράδειγμα γιατί έτσι είναι πολύ πιο εύκολο:

Οι καβαλάρηδες έρχονταν μέσα από το λιόγερμα, πάνω από τους λόφους –μια ντουζίνα φιγούρες σε ψηλά άλογα, γκρίζα και λευκά, με μανδύες να τινάζονται πίσω τους–, αλλά δεν είχαν προσέξει ότι στο κατόπι τους ήταν τέσσερις απειλητικές κατάμαυρες σκιές...

Αυτό το κείμενο μοιάζει καλό, γενικά· και είναι, ουσιαστικά. Αλλά προσέξτε πώς χρησιμοποιούνται οι παύλες. Σαν παρενθέσεις! Η πρώτη παύλα κολλάει επάνω στο μια και η δεύτερη (που κλείνει την παρένθεση) κολλάει επάνω στο τους· και μετά απ’αυτή τη δεύτερη παύλα έρχεται κι ένα κόμμα.

Εδώ το πρόβλημα είναι διπλό.

Πρόβλημα πρώτο: Γιατί οι παύλες να κολλάνε επάνω στις λέξεις σαν να είναι παρενθέσεις; Η παύλα δεν είναι παρένθεση· είναι τελείως διαφορετικό σημείο στίξης.

Πρόβλημα δεύτερο: Τι δουλειά έχει το κόμμα μετά την παύλα; Δεν έχει καμία δουλειά εκεί· η παύλα, κανονικά, το αντικαθιστά. Δεν είναι παρένθεση.

[Συνέχισε να διαβάζεις]